خب دوستان در این مقاله می‌خواهیم در رابطه با موضوضعی صحبت کنیم که ممکن است در شبکه های اجتماعی بسیار شنیده باشید. بله درمورد نزدیک‌بینی و اینکه چه‌طور میتوانیم با قطره آتروپین آن هم با دوز پایین آن را کنترل کنیم. در این مقاله قصد داریم با استناد به مقالات قوی در این زمینه روش به کارگیری آن را به شما همکار عزیز آموزش دهیم. با ما همراه باشید.
شیوع نزدیک بینی
نزدیک بینی در دنیا بخصوص در کشورهای آسیای شرقی مانند هنگ‌کنگ، تایوان، چین و… بسیار بالا می‌باشد به طوری که مطالعات شیوع آن را 80 تا 90 درصد بیان نموده اند. و گفته شده که تا سال 2050 حدود 50 درصد از مردم در سطح جهان دچار مایوپی خواهند بود. به نوعی این مایوپی موضوع داغ این روزها است. از عوارض آن می‌توان به به خطر گلوکوم، آب‌مروارید، ماکولا پاتی و جداشدگی شبکیه اشاره نمود. اینکه کودکان زمان خیلی بیشتری را در منزل یا مدرسه به سر می‌برند و تایم خیلی کمتری را به بازی‌ها و فعالیت‌ها در محیط بیرون صرف میکنند، یکی از مهم‌ترین عواملی افزایش رشد مایوپی در دهه‌های اخیر شده است.
مکانیزم اثر آتروپین
اما آتروپین با چه مکانیزمی سرعت پیشرفت مایوپی را کاهش می‌دهد؟ چندین فرضیه در این زمینه وجود دارد که هنوز هیچ کدام از آن ها به طور قطع صحیح نیستند و تنها در حد فرض و گمان می‌باشد. مطالعات نشان داده‌اند در بخش های مختلف چشم شامل عضلات مژگانی، اسکلرا، کوروئید و شبکیه گیرنده های آنتی کولینرژیک وجود دارند که آتروپین با قرار گرفتن بر روی این گیرنده ها میتواند به نوعی مانع پیشرفت مایوپی شود. به عنوان مثال در شبکیه دوپامین به عنوان یک نوروترنسمیتری شناخته میشود که به رشد کره چشم کمک میکند در واقع باعث میشود تا شبکیه بتواند همگام با رشد طول قدامی – خلفی، رشد کند.اما هنگام استفاده از آتروپین مقدار این نروترنسمیتر در شبکه کمترشده و به دنبال آن رشد کره چشم کاهش می‌یابد. نظریه بعدی اینست که فاکتورهای رشدی واقع درکوروئیدیت به هنگام استفاده از آتروپین خیلی کمتر بروز کرده و جلوی رشد کره چشم گرفته میشود. مورد بعدی وجود اتصالات بین فیبرهای اسکلرا است که هنگام استفاده از آتروپین پیوند ها بین فیبرهای اسکلرا قوی‌تر شده و مانند سد محکمی مانع از رشد کره چشم خواهد شد. اما اینکه اینکه کاهش تطابق و دِفوکوس شدن تصاویر ناشی از استفاده از این قطره میتواند اثرگذار باشد یا خیر تصدیق نشده است.
دوز های پیشنهادی آتروپین جهت کنترل پیشرفت مایوپی
ATOM یک مطالعه بسیار قوی در زمینه آتروپین و کنترل مایوپی است. و شما همکار عزیز برای مطالعه بیشتر آن میتوانید با کلیک در اینجا به آن دسترسی داشته باشید
(https://sci-hub.ee/https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0161642015006752).
این مطالعات در چهار فاز مختلف انجام‌شده اثرات آتروپین 0.01، 0.1 و 0.5 بر روی پیشرفت مایوپی را بررسی نموده و نتایج آن بیان میکند که آتروپین 0.01 درصد توانسته علاوه بر کنترل بسیار خوب مایوپی عوارض خیلی کمتری را هم به جای بگذارد و تا حدود 60 درصد ازپیشرفت مایوپی جلوگیری کند. اگر چه این دوز آتروپین به خوبی توانسته مایوپی را کنترل نماید اما روی رشد کره چشم تاثیر آن‌چنانی نداشته است. به تازگی در مطالعه LAMP که در آن کودکان مایوپ 6 تا 12 سال را مورد مطالعه قرار دادند، میزان اثرگذاری دوزهای 0.05، 0.025 و 0.01 درصد را با هم مقایسه نمودند. نتایج نشان دادندکه دوز 0.05 درصد بهینه‌ترین دوزی است که به میزان 66.7 درصد پیشرفت مایوپی را کنترل نموده و علاوه بر آن مانع از رشد کره چشم به نسبت سایر دوزهای انتخابی خواهد شد. همچنین مطالعات دیگری نیز دوز 0.05 درصد را به عنوان بهترین دوزآتروپین با کمترین عوارض معرفی نمودند که در اینجا میتوانید آن را مطالعه کنید
(https://supervisioncenter.com/wp-content/uploads/2019/08/LAMP-study.pdf).
همانطور که در شکل مشاهده میکنید دوز 0.01 درصد آتروپین تاثیری برروی کنترل رشد کره چشم در این دو مطالعه نداشته اند.
همچنین مطالعهLAMP تاثیر سن بر روی میزان اثرگذاری دوز های مختلف آتروپین را نیز بررسی کردند که نشان می‌دهد که میزان میزان اثرگذاری دوز 0.05 درصد در کودکان 6 ساله برابر با اثرگذاری دوز 0.025 درصد در کودکان 8 ساله و برابر با دوز 0.01 درصد در کودکان 10 ساله می‌باشد. پس به این نتیجه می رسیم که هر چقدر سن کودک به منظور شروع کنترل مایوپی با آتروپین کمتر باشد، باید غلظت‌های بالاتری از این قطره استفاده شود تا بتوان نتایج بهتری را شاهد باشیم.
عوارض آتروپین
موضوعی که در اینجا باید به آن اشاره نمود و بسیار مهم هست سیمپتوم های ناشی از این دارو است. از مهم‌ترین عوارض آتروپین که میتوانیم به آن اشاره کنیم نورترسی و کاهش حدت بینایی نزدیک است. طبق تحقیقات میزان کاهش تطابق هنگام استفاده از آتروپین 0.01 درصد تقریباً کمتر از یک دیوپتر هست که در آتروپین 0.05 درصد می‌توان بین 2 تا 4 دیوپتر باشد. اما از آن جایی که دامنه تطابقی کودکان بسیار بالا است این کاهش دامنه تطابقی تاثیر بسیار کمی بر روی حدت بینایی نزدیک کودکان دارد و مطالعات زیادی نیز این حقیقت را تایید میکنند. اما در صورتی که کودک دچار نورترسی شده باشد شما میتوانید به والدینش پیشنهاد دهید که از عینک‌های فتوکرومیک یا آفتابی برای کودکانشان استفاده کنند.
جمع بندی
اما جمه بندی ما از مطالب گفته شده اینست که در کودکان تا قبل از هشت سالگی از آتروپین با دوز 0.05 درصد استفاده شود چراکه همانطور که گفته شد هرچه سن پایین‌تر باشه باید از دوز بالاتر آتروپین استفاده شود تا بتوان همان نتیجه قابل قبولی را داشته باشیم و اگر کودک در سنین هشت تا نه سال به بالا هست ما میتوانیم از دوز 0.01 یا 0.02 درصد آتروپین استفاده کنیم. در صورتی با گذشت چند ماه کاهشی در پیشرفت مایوپی کودک مشاهده ننمودید میتوانید دوز 0.05 درصد را پیشنهاد دهید. اما هیچگاه پیشنهاد نمی‌کنیم که از دوز 0.5 یا 1 درصد استفاده کنید چراکه میزان تاری و نورترسی ان به مراتب بالاتر بوده و برای کودک غیر قابل تحمل است.
